Zmiana rezydencji podatkowej

Zmiana rezydencji podatkowej
Michał Gawlak

Michał Gawlak

Partner / Attorney-at-law

Czy potrzebuję wsparcia kancelarii przy zmianie rezydencji podatkowej?

Zdecydowanie. Samodzielny wybór Malty, Szwajcarii, Cypru czy Zjednoczonych Emiratów Arabskich jako nowego miejsca zamieszkania może zakończyć się konfliktem z polskim fiskusem, najczęściej po powrocie do kraju. Dlaczego tak się dzieje? Uzyskanie korzystniejszego opodatkowania poprzez zmianę rezydencji podatkowej trzeba przeanalizować np. pod kątem exit tax – podatku od zmiany rezydencji podatkowej. Może okazać się, że podatek zaskoczy nas nawet w jurysdykcji docelowej – np. wealth tax – podatek od posiadanego majątku. Wreszcie – fiskus może przyjrzeć się skuteczności „podatkowej” potencjalnej przeprowadzki – brak polskiej rezydencji to nie tylko brak miejsca zamieszkania w Polsce. Rezydentem jest również ten kto w Polsce nie mieszka, ale ma tu centrum interesów osobistych – a o centrum interesów osobisty w Polsce bardzo łatwo – wystarczą np. uczęszczające do szkoły w Polsce dzieci.

Sprawdź jak możemy Ci pomóc przy zmianie rezydencji podatkowej – skontaktuj się z nami w celu umówienia indywidualnej porady.

Chcę zmienić rezydencję podatkową

Czemu warto rozważyć zmianę rezydencji podatkowej?

Polski rezydent podatkowy opodatkowany jest globalnie – tj. od całego dochodu, który otrzymuje ze źródeł polskich i zagranicznych. Nadto wiążą go niekorzystne rozwiązania mające na celu opodatkowanie spółek zagranicznych, które kontroluje – np. CFC (opodatkowanie udziałowców spółek zagranicznych) oraz klauzula obejścia prawa podatkowego, a od 2016 roku banki zagraniczne raportują dane beneficjentów rzeczywistych spółek zagranicznych do kraju ich rezydencji, innymi słowy fiskus otrzyma informację odnośnie posiadanych przez Polaków spółkach. W przypadku gdy podatnik chce dokonywać rozliczeń poza granicami Polski i poza jej jurysdykcją, konieczna jest zmiana rezydencji podatkowej.

W Polsce obowiązują dwa kryteria przesądzające o zmianie rezydencji podatkowej:

  • kryterium pobytu na terytorium RP powyżej 183 dni w roku
  • kryterium posiadania na terenie Polski centrum swoich interesów osobistych lub gospodarczych.

Aby podlegać obowiązkowi podatkowemu w Polsce musi być spełniona tylko jedna z w/w przesłanek. Oznacza to, że zmiana miejsca pobytu nie wystarczy do zmiany rezydencji podatkowej. Konieczne będzie również przeniesienie centrum swoich interesów życiowych. Rozważania dotyczące przeniesienia rezydencji podatkowej powinny uwzględniać obowiązujące między Polską a krajem docelowym przeprowadzki umowy o unikaniu podwójnego opodatkowania. Umowy te rozstrzygają konflikty podwójnej rezydencji w sposób autonomiczny i nadrzędny nad polskimi przepisami.

Centrum Interesów Osobistych

Za pojęciem tym kryją się wszelkie więzi rodzinne. Aktywność społeczna, przynależność do organizacji, stowarzyszeń, klubów. A także każda działalność polityczna, obywatelska czy kulturalna. W świetle obecnych interpretacji głównym czynnikiem decydującym o zmianie Centrum Interesów Osobistych decyduje ognisko domowe czyli stałe, trwałe miejsce zamieszkania wraz z najbliższą rodziną (małżonkowie, dzieci).

Centrum Interesów Gospodarczych

Centrum Interesów Gospodarczych jest o wiele łatwiej sprecyzować. Jest nim bowiem miejsce prowadzenia działalności zarobkowej. Miejsce w którym znajduje się źródło dochodów, w którym dokonuje się inwestycji, nabywa się rzeczy ruchome jak i nie ruchomości, posiada się konto bankowe oraz kredyty. Innymi słowy przestrzeń, lokalizacja w której zarządza się swoim majątkiem. O zmianie centrum decydować będą rozwiązanie stosunków pracy i wygaszenie bądź przeniesienie ich źródeł do kraju nowej rezydencji podatkowej, co za tym idzie likwidacja lub zawieszenie działalności gospodarczej. Sprzedaż ruchomości lub przerejestrowanie jej do kraju nowej rezydencji. A także wyzbycie się nieruchomości w Polsce i zakup, wynajem domu lub mieszkania w kraju nowej rezydencji.

W tym miejscu należy wspomnieć, że nie zawsze występuje konieczność sprzedaży nieruchomości. Co do zasady posiadanie nieruchomości i czerpanie z niej korzyści jest dozwolone. Warunkiem natomiast jest, że nie może ona być dostępna w każdej chwili dla podatnika i nie może służyć zaspokajaniu jego własnych potrzeb mieszkaniowych. Sytuację tę można rozwiązać przez np. wynajem. Środki pieniężne z najmu najbezpieczniej będzie przekazać na spłatę kredytów lub przenieść wierzytelności z niego wynikające na członków rodziny. Kwestia ta i posiadania rachunków bankowych została rozstrzygnięta przez interpretacje wydane przez Ministra Finansów.

Dowody

Ponieważ każdy przypadek rozpatrywany jest indywidualnie, ważne jest dopilnowanie aby organy podatkowe miały jak najmniej argumentów do uzasadniających przypisanie polskiej rezydencji podatkowej. Dlatego należy mieć silne dowody potwierdzające rezydencję w innym państwie.

W tym niezwykle pomocny może się okazać, uzyskany w kraju nowej rezydencji podatkowej, certyfikat ją potwierdzający.  Posiadanie takiego certyfikatu zmusza organy podatkowe w Polsce do stosowania umowy o unikaniu podwójnego opodatkowania.

Dowodami takimi mogą być:

  • wymeldowanie się z miejsca zamieszkania oraz wyrejestrowanie się z systemu opieki zdrowotnej a także wyrejestrowanie samochodu,
  • podawanie zagranicznego adresu miejsca zamieszkania w różnych sprawach urzędowych, sądowych, pracowniczych,
  • niegromadzenie w Polsce majątku, ograniczenie rachunków bankowych oraz posiadanych inwestycji w Polsce do minimum
  • posiadanie jak największej liczby dokumentów związanych z krajem rezydencji (umowa najmu nieruchomości, rachunki za związane z nią opłaty, korespondencja z urzędowymi organami państwa rezydencji).

Zmiana rezydencji podatkowej

Osoby chcące zmienić rezydencję podatkową powinny mieć na uwadze, że mogą znaleźć się w sytuacji, w której jednocześnie będą spełniały kryteria rezydenta podatkowego w dwóch lub więcej państwach. Sytuacja taka występuje dość często zwłaszcza w przypadku pracowników oddelegowanych do pracy poza granicami państwa, w którym zwykle zamieszkują. W tym wypadku państwa muszą określić zasady na podstawie których konflikt taki zostanie rozwiązany (ang. tie-breaker rules). Efektem rozstrzygnięcia konfliktu jest przyznanie prawa do opodatkowania rezydenta jednemu z państw.

OECD wyróżnia cztery kryteria na podstawie których rozstrzygany jest konflikt o rezydencję:

  • stałe miejsce zamieszkania
  • ośrodek interesów życiowych (Centrum Interesów Osobistych i Centrum Interesów Gospodarczych)
  • zwykłe przebywanie
  • obywatelstwo

Warunki te rozpatrywane są w powyższej kolejności. Dzieje się tak ze względu na ich charakter. Zaczyna się od warunku, który wskazuje na najsilniejszą więź faktyczną. Kończy się na kryteriach formalnych, które mogą być spełnione bez utrzymania tej więzi. W przypadku gdy rezydent spełnia wszystkie te kryteria w obu państwach lub nie posiada obywatelstwa w żadnym z nich, władze tych państw rozstrzygają sprawę w drodze wzajemnego porozumienia.

Skutecznym rozwiązaniem problemu rezydencji podatkowej jest jej zmiana na rzecz kraju o przyjaznym reżymie podatkowym. Wśród oferowanych przez nas jurysdykcji jest Cypr i Malta, które oferują efektywne opodatkowanie zbliżone do 0%. W praktyce konieczna jest fizyczna przeprowadzka do wybranego kraju. Nie wyklucza to oczywiście możliwości powrotu do kraju podyktowanego celami osobistymi i zawodowymi. Proszę pamiętać, że zmiana rezydencji podatkowej w przypadku rezydenta polskiego wiąże się z koniecznością analizy zamierzeń pod kątem wprowadzonego w 2019 Exit Taxczyli daniny obciążającej osoby (fizyczne i prawne), które zmieniają rezydencję podatkową.

Tym samym nasza usługa sprowadza się do:

  • Pomocy w organizacji przejazdu do wybranej jurysdykcji;
  • Przygotowanie dokumentów aplikacyjnych do urzędu ds. imigracji;
  • Uzyskanie wpisu do ubezpieczeń społecznych i medycznych;
  • Pomoc agenta ds. nieruchomości w celu wynajmu mieszkania;
  • Otwarcie osobistego rachunku bankowego;
  • Bieżące doradztwo i wsparcie.

Chcecie Państwo dowiedzieć się więcej o zagadnieniach dot. optymalizacji podatkowej? Polecamy blog mecenasa Michała Gawlaka.

Zamów konsultację prawną

Wyróżniony ekesper

Michał Gawlak

Partner / Attorney-at-law

Formularz kontaktowy

    CGO Group

    CGO Group
    Anna Ślusarek
    Specjalista ds. administracyjnych
    Kancelaria CGO Legal CGO Finance